Oorlogsgasten

Vluchtelingen en krijgsgevangenen in Nederland tijdens de Eerste Wereldoorlog. Nederland bleef tijdens de Eerste Wereldoorlog neutraal, maar werd wel geconfronteerd met de gevolgen van de felle strijd elders in Europa. Grote aantallen burgervluchtelingen, uitgeweken militairen, deserteurs en ontsnapte krijgsgevangenen van vele nationaliteiten moesten worden geïnterneerd. Ook werd meegewerkt aan een uitwisseling tussen Duitsland en Engeland, waardoor Nederland duizenden krijgsgevangenen extra moest onderbrengen. Na de wapenstilstand van november 1918 werd het een enorme opgave om al die buitenlanders te repatriëren, terwijl ook nog tienduizenden in Duitsland vrijgekomen krijgsgevangenen op terugreis naar hun vaderland werden opgevangen. Bovendien kreeg Nederland na de strijd weer een nieuw soort vluchtelingen, nu gedreven door een verlamde economie of door discriminatie en vervolging in eigen land. Evelyn de Roodt beschrijft in dit boek het opmerkelijke lot van die honderdduizenden vreemdelingen, die tijdelijk in Nederland een plek kregen. Daartoe keek zij niet alleen naar economische, bestuurlijke en politieke factoren, maar ging ook op zoek naar de soms bizarre leefomstandigheden van al die oorlogsgasten. Haar verhaal is gebaseerd op grondig archievenonderzoek, waarbij haar beeldresearch veel unieke foto's opleverde. Zo geeft het boek een levendig en soms dramatisch beeld van de toestanden in de Nederlandse kampen, inclusief de psychische gevolgen en soms spectaculaire ontsnappingen. En door alle hoofdstukken loopt als een rode draad de verhouding met de Nederlandse bevolking, wier tolerantie soms zeer op de proef werd gesteld. Al met al een fascinerend verslag over een bijzonder aspect van de Grote Oorlog, en als maatschappelijk onderwerp blijvend actueel.