Vermeer en zijn milieu

Montias' boek is een van de werkelijk nieuwe bijdragen over de Nederlandse zeventiende-eeuwse schilderkunst" (Kunsthistoricus Prof. Egbert Haverkamp Bergeman in NRC Handelsblad). De inventiviteit waarmee de auteur een betekenis heeft kunnen ontwringen aan uiterst moeilijk bronnenmateriaal is zeer opmerkelijk. We kennen nu de dagelijkse bezigheden van de mensen die Vermeer zag, aanraakte en sprak gedurende zijn leven (Prof. J.W. Smit, Columbis Universiteit) In deze gedetailleerde biografie richt Montias zich op een serie afzonderlijke, op zichelf staande kleine wereldjes: de Beestenmarkt van Delft, waar het krioelt van handwerkslieden en drukdoende kleine ondernemers, waartussen Vermeers familie van vaderskant zich aan het begin van de zeventiende eeuw vestigde; het milieu van zakenlieden van twijfelachtige reputatie, dat Vermeers grootvader ertoe bracht om munten te vervalsen, de kunstenaars, ronselaars en degelijke protestantse burgers die de herberg van Vermeens vader aan de Grote Markt van Delft bezochten, de stille, voorname 'katholieke hoek', waar Vermeer, nadat hij trouwde met een vrouw van adellijke katholieke afkomst, zich terugtrok om zich aan zijn kunst te wijden, hoewel hij contacten bleef onderhouden met vermogende protestantse beschermheren. De relatie tussen Vermeer en zijn belangrijkste beschermheer, de bijna de helft van de schilderijen uit Vermeers rijpe periode kocht, is een van de vele oorspronkelijke ontdekkingen in dit boek Dit boek is een sociale biografie van een van de grootste zeventiende-eeuwse schilders. Ook is het een sociale geschiedenis van de opkomst en de neergang van de grote familie waarvan Vermeer lid was John Michael Montias in hoogleraar aan de Yale Universiteit.